Po 1945 r. do Ukraińskiej SRS została włączona też Ruś Zakarpacka (Ukraina Zakarpacka). Jednym z przywódców ZSRR został w 1953 roku Rosjanin Nikita Chruszczow, który doprowadził w trzechsetną rocznicę ugody perejesławskiej do przeniesienia Krymu z jurysdykcji RFSRR do USRR.

Ukraina, obok Rosji i Białorusi była jedną z trzech radzieckich republik związkowych posiadających prawo głosu w ONZ. Pod koniec lat 50., wskutek odwilży odrodził się ruch niepodległościowy.

W 1954, w trzechsetną rocznicę ugody perejasławskiej Krym został włączony w granice Ukraińskiej SRR.

26 kwietnia 1986 r. w ukraińskiej elektrowni atomowej w Czarnobylu doszło do jednej z największych na świecie katastrof atomowych. 12 lutego 1991 r., tuż przed rozwiązaniem ZSRR, na obszarze Ukrainy utworzono Krymską ASRR. 8 grudnia 1991 zawarto układ białowieski. Traktat ten głosił, że ZSRR jako podmiot prawa międzynarodowego i byt geopolityczny przestał istnieć, a na jego miejsce już suwerenne kraje powołują Wspólnotę Niepodległych Państw. Układ podpisali ze strony Ukrainy – Leonid Krawczuk, Rosji – Borys Jelcyn i Białorusi – Stanisław Szuszkiewicz.

Już wkrótce może nie być cerkwi pod wezwaniem św. Mikołaja Cudotwórcy z 1925r. w tej miejscowości. Jej  dalsze istnienie zależy od dobrej woli urzędników państwowych i samorządowych. Formalnie cerkiew jest administrowana przez starostwo lubaczowskie, ale nie ma ono pieniędzy na jej remont, gdyż są inne pilne potrzeby np. drogi. Wojewódzki konserwator zabytków nie pomoże, gdyż cerkiew jest własnością Skarbu Państwa. Ratunkiem może być komunalizacja cerkwi, ale radni Wielkich Oczu się nie kwapią. Boją się poniesienia odpowiedzialności za jej ewentualne zawalenie się, a winnych w rzeczywistości jest wielu. A stan cerkwi jest opłakany i grozi rozsypaniem się podczas nadchodzącej zimy. Przez lata świątynia nie była odnawiana, użytkowana w latach 1948-1989 jako magazyn, po 1989 roku tylko przeprowadzono w niej prace zabezpieczające. Skarb Państwa nie interesował się całkowitym remontem, bo znajduje się ona na kresach obecnej Polski. Zabrakło inicjatywy i chęci. A jest o co walczyć. Na Podkarpaciu jest to jedyna cerkiew szachulcowa (szkieletowa). W Polsce jest ich tylko kilka. Czy naprawdę nie potrafimy szanować własnego i cudzego dziedzictwa kulturowego? Czy zapadł wyrok skazujący stare cerkwie na rozsypanie się? Dziwi mnie niemoc urzędnicza w stosunku do świątyń obrządku grekokatolickiego. Tak jakby państwo chciało wymazać z historii ich kilkusetletnią obecność na terenach dzisiejszej Polski. A to wszystko się dzieje na terenach dawnego księstwa halickiego, dawnego województwa ruskiego. Na razie popatrzmy na to co jeszcze jest, bo kto wie, czy na wiosnę będzie już tylko można podziwiać cerkiew na fotografiach.

W przededniu Unii lubelskiej (5 marca 1569), przy aprobacie litewskich posłów z Podlasia sejm koronny przegłosował włączenie (inkorporację) województwa podlaskiego do Korony Królestwa Polskiego. 26 maja 1569 do Korony włączono edyktem Zygmunta Augusta województwo wołyńskie, a 6 czerwca województwo kijowskie i województwo bracławskie. W tym samym czasie władcy Wielkiego Księstwa Moskiewskiego przyjmując tytuł "Cara Wszechrusi" (nie uznawany przez Wielkie Księstwo Litewskie i Koronę) rozpoczęli rywalizację z Wielkim Księstwem Litewskim o władzę nad historycznymi ziemiami Rusi. W 1596 r. większość biskupów Cerkwi prawosławnej w granicach Rzeczypospolitej przyjęła zwierzchnictwo papieża w wyniku unii brzeskiej.

Wobec oporu wiernych, za panowania Władysława IV została przywrócona autokefaliczna struktura Cerkwi prawosławnej w Rzeczypospolitej, a prawosławnym metropolitą Kijowa został Piotr Mohyła, a po jego śmierci Sylwester Kossów.

W XII w. Ruś Kijowska podzieliła się na konkurujące ze sobą dzielnice. Na północy powstała Republika Nowogrodzka, na północnym zachodzie Księstwo Połockie, na południowym zachodzie Księstwo Halicko-Włodzimierskie. W centralnej części powstały księstwa: Kijowskie, Turowskie i Smoleńskie, na północnym wschodzie księstwa Rostowsko-Suzdalskie i Riazańskie, na południowym wschodzie Czernihowskie i Perejasławskie. Z czasem podział ten uległ jeszcze większemu rozdrobnieniu, przy czym książęta, którym udało się zawładnąć Kijowem byli w hierarchi feudalnej wyżej postawieni od pozostałych książąt i posługiwali się tytułem wielkiego księcia.

1169 książę włodzimiersko-suzdalski Andrzej I Bogolubski opanował Kijów uzyskując tym samym tytuł wielkiego księcia. Odmiennie od większości swoich poprzedników, nie przeniósł do tego miasta swej stolicy lecz po opanowaniu Kijowa osadzał tam podległych sobie książąt. Centrum swego państwa pozostawił Włodzimierz nad Klaźmą, który odtąd stał się stolicą wielkiego księstwa i przejął dominującą rolę Kijowa.

"Miasto w pół drogi między Kijowem i Bukaresztem, między Krakowem i Odessą – było niepisaną stolicą Europy, gdzie śpiewały najpiękniejsze soprany koloraturowe, woźnice sprzeczali się o Karla Krausa, chodniki zamiatano bukietami róż, a księgarń było więcej niż kawiarń.

Miasto niekończącej się intelektualnej dyskusji, rankiem zaczynającej się od nowej teorii estetyki, wieczorem – już zupełnie obalonej. Miasto, gdzie psy nazywano imionami olimpijskich bogów i gdzie kury wydziobywały z ziemi wiersze Hölderlina. Okręt rozkoszy z ukraińską załogą, niemieckimi oficerami i żydowskimi pasażerami na burcie, który pod austriacką banderą trzymał stały kurs między Zachodem i Wschodem" – pisał jeden z austriackich entuzjastów Bukowiny, Georg Heintzen.

Dziś nie jest tu aż tak bogato i barwnie, ale Czerniowce (ukr. Czerniwci) nad Prutem to wciąż drugie pod względem atrakcyjności (po Lwowie) miasto zachodniej, „austro-węgierskiej” Ukrainy.

Ciekawe jest jedno z wyjaśnień pochodzenia nazwy. Podobno dawni Słowianie oznaczali kierunki świata barwami. Biała wyznaczała północ, czarna – południe. Zatem „miasto na południu (Rusi)” zwano Czern, skąd wywodzi się obecna forma.

Osada na lewym brzegu Prutu istniała już w XII w. Pierwsza wzmianka o miasteczku na prawym brzegu (na terenie dzisiejszego śródmieścia) pochodzi z 1408 r.

Obie miejscowości należały do Mołdawii. Stanowiły komorę celną na szlaku handlowym Polska – Mołdawia. W 1514 r. wraz z całym krajem popadły aż do 1769 r. w zależność od Turcji. Trudno mówić w tym okresie o nadzwyczajnej roli Czerniowiec, skoro jeszcze w 1762 r. liczba mieszkańców nie sięgała tysiąca. W 1774 r., zgodnie z traktatem w Küczük-Kajnardży Czerniowce znalazły się w granicach Austrii.

W 1990 r. Sobór Mądrości Bożej i Ławra Pieczerska zostały zapisane na liście światowego dziedzictwa UNESCO. * Sobór Mądrości Bożej (z XI wieku) * Złota Brama w Kijowie (Złote Wrota) (z XI wieku) * Ławra Peczerska (z XI wieku) o Muzeum miniatury * Cerkiew Troicka * Muzeum i pomnik Wielkiej Wojny Ojczyźnianej (XX wiek) * Cerkiew św. Michała * Andrijwski Uzwiz (XVIII wiek) o Dom i muzeum Michaiła Bułhakowa (XIX wiek) o Cerkiew św. Andrzeja (XVIII wiek) o Muzeum Jednej Ulicy * Katedra Włodzimierska * Socrealistyczna zabudowa Chreszczatyku * Plac Niepodległości (Майдан Незалежності) * Muzeum Wojny w Afganistanie * Muzeum czarnobylskie * Pomnik przyjaźni między narodami świata * Pomnik Matki Ukrainy * Muzeum Wody * Skansen w Pirohowo (pod Kijowem) * Synagoga Centralna (1897-1898) * Kienesa karaimska (XX wiek) Sobór Mądrości Bożej oraz Ławra Peczerska są wpisane na listę światowego dziedzictwa UNESCO.

Na północny zachód od Symferopola, nad Morzem Czarnym leży Eupatoria (ukr. Jewpatorija; ros. Jewpatorija; krymsko-tatarskie Gözleve). Po dziś dzień w mieście można spotkać Ormian, Tatarów i Greków, a na pierwszy plan wybija się wyjątkowa kultura karaimska.

Zdumiewającym reliktem są też eupatoryjskie linie tramwajowe: stare niemieckie wagony zbudowane chyba w połowie lat 40. jeżdżą wyłącznie po jednym torze, trzeba więc dokonywać niezwykłych przesiadek, by dotrzeć na drugi koniec miasta. Nazwa miejscowości, oficjalna od 1784 r., została zaczerpnięta z greki – oznacza „dobrze urodzona”, ale pochodzi od przydomku władcy Pontu, Mitrydatesa VI Eupatora. Prawdziwe starożytne miano to Kerkinityda, a nowożytne – Gözleve (u Słowian „Kozłow” – tej formy używał Mickiewicz).

W VI–V w. p.n.e. powstała kolonia grecka Kerkinityda, powiązana z Chersonezem Taurydzkim. W II w. p.n.e. podbili ją Scytowie, ale niebawem została przyłączona do państwa króla Pontu, Mitrydatesa VI Eupatora. Potem miasto dzieliło koleje losu całego Krymu: od I do III w. należało do Rzymu, padło ofiarą Gotów, było najeżdżane przez Hunów i Połowców.

Ponownie rozkwitło pod rządami Turków (od 1475 r.), którzy założyli twierdzę Gözleve. W czasach chanatu krymskiego stanowiło drugi na półwyspie największy ośrodek handlu niewolnikami. Po podboju Krymu przez Rosję w 1783 r. stało się siedzibą powiatu.

W 1825 r. do miasta trafił przebywający na zesłaniu Mickiewicz.

W połowie XIX w. przybyli tu Karaimi z Czufut-Kale. Podczas wojny krymskiej Eupatorię zdobyli w 1854 r. alianci i zamienili w umocnioną bazę wojsk walczących z Rosjanami. Przez cały XIX i pierwsze dekady XX w. miejscowość rozwijała się, stając się głównym ośrodkiem północno-zachodniego Krymu. Rozbudowano port i kurort, powstała linia tramwajowa (1913) i kolejowa (1915).

W rękach bolszewików Eupatoria znalazła się ostatecznie dopiero 13 listopada 1920 r. W czasach sowieckich zaczęła się przekształcać w wielki ośrodek sanatoryjny dla dzieci. O powstaniu uzdrowiska zadecydowały lokalne soliny, szczególnie jezioro Mojnaki. Okupacja hitlerowska (1941–1944) przyniosła duże straty, szczególnie jej ostatnia faza z zaciętymi walkami o port. Hitlerowcy zamierzali wysadzić w powietrze najważniejsze budynki w centrum, m.in. teatr. Po wyzwoleniu przystąpiono do odbudowy, wznosząc zarazem w części wypoczynkowej wiele nowych, socrealistycznych sanatoriów.

Ukraina leży w południowo-wschodniej Europie, nad morzami Czarnym i Azowskim, a jej stolicą jest Kijów. Najwyższym szczytem jest Howerla w Karpatach (2061 m n.p.m.). Drugie pasmo górskie wznosi się na Krymie (Góry Krymskie). W urzędach mówi się po ukraińsku, w sklepie płaci hrywnami (hrn) i kopiejkami. Główne święto narodowe przypada 24 sierpnia (w rocznicę proklamowania Aktu Niepodległości w 1991 r.). Kraj dzieli się na 24 obwody, 2 miasta wydzielone (Kijów i Sewastopol) oraz autonomiczną republikę Krym. Granica lądowa oddziela Ukrainę od Rosji, Rumunii, Mołdowy, Węgier, Słowacji, Polski i Białorusi.

Howerla (ukr. Говерла - Howerła, ros. Говерла - Gowierła; z rum. hovirla - "trudne do przejścia") - najwyższy (2061 m n.p.m.) szczyt Beskidów znajdujący się w Beskidach Wschodnich, w północno-zachodniej części pasma Czarnohory, najwyższy szczyt Ukrainy. Zbocza góry pokryte są lasami bukowymi i iglastymi, powyżej znajduje się piętro łąk subalpejskich. U wschodniego podnóża wypływa źródło Prutu. Teren Howerli znajduje się w obrębie Karpackiego Parku Narodowego.

Howerla to częsty cel wycieczek turystycznych. Najpopularniejsza trasa prowadzi z tzw. turbazy w Zaroślaku, powstałej na miejscu istniejącego od 1881 schroniska górskiego.

Kijów został założony na początku V wieku jako placówka handlowa na szlaku łączącym Konstantynopol ze Skandynawią. Według starej, zapisanej już w VIII wieku legendy, nazwa miasta wywodzi się od imienia pierwszego legendarnego księcia ruskiego – Kija. Naukowcy widzą w niej jednak raczej związek ze źródłosłowem: Kujaw związanym z Kuciem, co znajduje potwierdzenie w źródłach arabskich, nazywających Kijów: Kujawią lub Kujabem. Pod koniec IX wieku został stolicą Rusi Kijowskiej. W 1240 miasto zostało najechane przez Tatarów i ośrodek ruskiej państwowości przeniósł się do Rusi Halicko-Wołyńskiej znalazło się w składzie . W 1363Wielkiego Księstwa Litewskiego, a następnie po unii lubelskiej (1569) – Korony Polskiej , stolica województwa kijowskiego. W 1648 zostało opanowane przez kozaków Chmielnickiego i włączone w 1667 do carstwa Rosyjskiego. W XVIII i XIX wieku Kijów był ważnym węzłem komunikacyjnym i ośrodkiem wojskowym Rosji, podlegał z tego powodu intensywnej wymianie kulturowej między narodami słowiańskimi a innymi narodami zamieszkującymi Imperium Rosyjskie. Na początku XX wieku większość w Kijowie stanowili Rosjanie. W 1918 w Kijowie ogłoszone stworzenie Ukraińskiej Republiki Ludowej i stoczone ciężkie boje z bolszewikami, którzy ostatecznie podbili miasto w 1920. W 1934 do Kijowa przeniesiona została z Charkowa stolica Ukraińskiej SRR. Po II wojnie światowej miasto zostało ważnym ośrodkiem przemysłowym i naukowym, od końca lat 50. było również głównym ośrodkiem ukraińskich dysydentów poza zachodnią Ukrainą. Od 1991 Kijów jest stolicą niepodległej Ukrainy. W tym też roku został siedzibą katolickiejdiecezji kijowsko-żytomierskiej obrządku łacińskiego.